De geur van bruine bonen
Dit jaar vieren en herdenken we 50 jaar Surinaamse onafhankelijkheid. Hierbij besteden we veel aandacht aan de politieke ontwikkelingen uit deze periode in Suriname en de manier waarop de grote migratie naar Nederland is verlopen. Wat vaak onderbelicht blijft, is het volgende: hoe het staat het met de mentale gesteldheid van de Surinaamse bevolking in Nederland. Met welke bagage kwam ze hier en hoe handhaven ze zich in het nieuwe land? Welke overeenkomsten en verschillen zijn er met betrekking tot het laatste tussen de inmiddels vier generaties Surinamers in Nederland? Aan de hand van de roman ‘De geur van bruine bonen’, een verhaal over Ilse Madrettor, haar man Henk en hun twee kinderen, plus de generatie(s) boven en onder hen, gaan we hierover in gesprek.
Kom luisteren en vooral meepraten!
Over de sprekers
Henna Goudzand Nahar is auteur van zowel jeugdliteratuur als romans voor volwassenen. Haar laatste twee jeugdboeken ontvingen meerdere prijzen. In aanloop naar 50 jaar onafhankelijkheid schreef ze de roman De geur van bruine bonen. Hierover stelt La Chispa, een journalistiek platform Latijns-Amerika: ‘Ze legt haarfijn in haar boek uit hoe het slavernijverleden vandaag de dag het leven van een deel van de Surinaamse bevolking beïnvloedt.’
Goudzand Nahar is verder actief op het gebied van de studie van literatuur, verzorgt workshops voor de jeugd en volwassenen en werkt mee aan het opzetten van tentoonstellingen.
Anita Plowell, geboren in Suriname, kwam op 22-jarige leeftijd naar Nederland. Zij is moeder van twee dochters van 31 en 20 jaar. Sinds 2001 is zij als programmamaker actief betrokken bij de lokale omroep Amsterdam. Ook is ze ambtenaar op het ministerie van Justitie en Veiligheid in Den Haag. Daarnaast is ze voorzitter van de Stichting Between the Lines (BTL). Deze stichting produceert hoorspelen en radioprogramma’s op de zender Double7FM en ze organiseert culturele en maatschappelijke evenementen, waaronder de Sophie Redmond-lezing, de Pomwedstrijd en het Sranantongo Dictee. In 2017 was Anita Plowell scriptschrijver van de succesvolle theatervoorstelling 1862 – Plantage Strubbelingen, die werd opgevoerd in verschillende theaters in Amsterdam, Rotterdam en Almere.
Ernestine Comvalius, geboren in Paramaribo, kwam als negenjarige naar Nederland en is nu grootmoeder van 4 kleinkinderen. Ze studeerde Sociale Wetenschappen, is gediplomeerd docent Creatief Schrijven en Transpersoonlijke coach. Meer dan 20 jaar is ze betrokken geweest bij de beweging tegen racisme en voor een gelijkwaardige positie van migranten. Ze was mede- initiatiefnemer van het Bijlmer Parktheater en de Jeugdtheaterschool Zuidoost. Ook was zij de eerste directeur van het Bijlmer Parktheater.
Aspha Bijnaar, gepromoveerd in Sociologie op het onderwerp Kasmoni, directeur-bestuurder van Musea Bekennen Kleur, moeder van een tienerdochter, reisde met haar moeder als baby van 4 maanden met de boot van Paramaribo-Trinidad-Amsterdam. Aspha’s vader wachtte hen op bij de Amsterdamse haven in Oost. Dat was in 1966. Het gezin, dat zich uitbreidde met broers en een zus, kwam uiteindelijk te wonen in de Amsterdamse Jordaan. In 1975 vertrok het gezin weer naar Suriname omdat Aspha’s ouders het land wilden helpen opbouwen vanwege de Onafhankelijkheid. Aspha Bijnaar kwam begin jaren 90 weer terug naar Amsterdam. Daar woont ze nog steeds. Haar ouders bleven in Suriname.
Lesny Heikerk is het kind van twee Surinaamse ouders die beiden in Amsterdam geboren zijn. Ze is vrouw, moeder van 2 jonge kinderen en partner. Ze studeerde psychologie en specialiseerde zich in de ontwikkeling van kinderen en jongeren. Sinds 2017 werkt ze voor zichzelf, voornamelijk met jongeren en hun ouders met een migratieachtergrond, maar sinds 2023 ook voor een GGZ-instelling waarbij ze intensieve gezinsbehandeling geeft in de thuissituatie. Verder is zij medeoprichter van Speak Up World, een stichting die met educatie, kunst en dialoog werkt aan heling van de koloniale en slavernijgeschiedenis en bouwt aan een toekomst waarbij rechtvaardigheid, respect en gelijkheid centraal staat.
De geur van bruine bonen in de pers
«In deze roman staat het leven van Ilse Madrettor, man en kinderen centraal. Haar moeder verlaat Suriname toen het land in 1975 onafhankelijk werd van Nederland. Ilse blijft achter bij haar grootmoeder in Paramaribo maar wordt op een gegeven moment door haarmoeder Anita naar Nederland gehaald.» –Amsterdams Dagblad«De diverse typische Surinaamse toestanden en verhoudingen zijn uitstekend beschreven.» – De Ware Tijd Literair (Suriname)
«Een innemend geschreven roman waarin onze zwijgcultuur zonder opsmuk wordt doorbroken. Door het neerzetten van tot de verbeelding sprekende karakters leg je dit boek niet naast je neer.» –Caraïbisch Uitzicht